ΕΒΔΟΜΑΔΙΑΙΑ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ

Δελτίο Τύπου 806 – Αθήνα 12/1/2024

Από σήμερα Παρασκευή 12/1/2024 και κάθε Παρασκευή θα σας ενημερώνουμε για τα οικο- γεγονότα της εβδομάδας που πέρασε.

Σήμερα θα διαβάσετε για το Ρέμα της Ραφήνας , την επικίνδυνη ατμοσφαιρική ρύπανση  στο Βόλο, για τα νανοσωματίδια στο εμφιαλωμένο νερό και για τα βαρέα επικίνδυνα μέταλλα στο πιάτο μας.

ΚΑΤΑΣΤΡΟΦΗ ΤΟΥ ΜΕΓΑΛΟΥ ΡΕΜΑΤΟΣ ΣΤΗΝ ΡΑΦΗΝΑ

Το ΠΑΚΟΕ επανειλημμένα έχει προβεί σε έρευνες  στα Ρέματά της Αττικής και ιδιαίτερα της Ραφήνας . Τα αποτελέσματα των ερευνών αυτών είναι αποκαρδιωτικά.

  Οι «υπεύθυνοι» έχουν μετατραπεί σε ανεύθυνοι.

Το πρόβλημα με το Ρέμα της Ραφήνας καλά κρατεί. Οι κινητοποιήσεις των πολιτών μέσα από συλλόγους, σωματεία και περιβαλλοντικές οργανώσεις, όπως και κινήματα υπεράσπισης του περιβάλλοντος, δεν εμπόδισαν την συνέχιση των έργων στην περιοχή.

Ούτε μάλιστα η εκκρεμής εκδίκαση της αίτησης ασφαλιστικών μέτρων  στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Άλλη εκκρεμότητα, ήδη από το 2019, είναι και η προσφυγή στο ΣτΕ -με ημερομηνία εκδίκασης για τις 20.03.2024, συλλόγων και πολιτών κατά του Προεδρικού Διατάγματος οριοθέτησης του ποταμού, που παραβιάζει τις ευρωπαϊκές οδηγίες για τα νερά, για τις πλημμύρες και για την βιοποικιλότητα.

Ο καθαρισμός του ρέματος, όπως προβλέπεται, προκαλεί προβλήματα, που έχουν επισημανθεί, εγγράφως, και προς το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, και προς την Intrakat, και προς τον Πρωθυπουργό, αλλά και με ερώτηση 10 βουλευτών του ΚΚΕ προς τους υπουργούς Υποδομών και Ενέργειας, όπως και του ευρωβουλευτή Πέτρου Κόκκαλη. Αυτά είναι τα εξής:

1.         Παρά τις δεσμεύσεις του υφυπουργού Υποδομών κ. Ν. Ταχιάου, ότι δεν θα επιτραπεί η κοπή υγιών δένδρων και η εκρίζωση θάμνων, η σχετική εντολή που εστάλη στις 29.11.2023 στην κατασκευάστρια εταιρεία από την αρμόδια υπηρεσία διαψεύδει την υπουργική δέσμευση.

2.         Η πλήρης αποψίλωση των πρανών και η κοπή δένδρων σε μήκος 17 χιλιομέτρων θα προκαλέσουν πλημμυρικά φαινόμενα.

3.         Με φορέα υλοποίησης την ΕΥΔΑΠ και ανάδοχο την «ΑΚΤΩΡ» προβλέπεται η κατασκευή δικτύων αποχέτευσης και αντλιοστασίων, καταπατώντας όμως δύο σημαντικούς για την Αττική υγρότοπους, το παράκτιο έλος στην παραλία Μαρίκες και την εκβολή του Μεγάλου Ρέματος Ραφήνας, εντεταγμένους στο Μητρώο Προστατευόμενων Περιοχών του Σχεδίου Διαχείρισης Λεκανών Απορροής Ποταμών Αττικής.   

Οι 68.000 υπογραφές Ευρωπαίων πολιτών ζητούν την ματαίωση του έργου και τον επανασχεδιασμό του, με λύσεις βασισμένες στους νόμους της φύσης. Μένει να δούμε εάν η διευθέτηση του ρέματος θα γίνει με την «μέθοδο της μπουλντόζας».

   ΕΠΙΚΙΝΔΥΝΑ ΑΙΩΡΟΥΜΕΝΑ ΣΩΜΑΤΙΔΙΑ ΣΤΟΝ ΒΟΛΟ

Το ΠΑΚΟΕ βρέθηκε  στις 5/10/2023 στον Βόλο.

 Οι ενδεικτικές μετρήσεις ατμοσφαιρικής ρύπανσης που έκανε σε διάφορα σημεία του Βόλου κατέδειξαν το πρόβλημα, αλλά αυτές επιβεβαιώνονται και από το κείμενο που ακολουθεί. Το ΠΑΚΟΕ συνιστά στον Δήμο να καταβρέχει συνεχώς τα πεζοδρόμια και τα ρείθρα των  δρόμων , οι δε κάτοικοι να αποφεύγουν τις άσκοπες μετακινήσεις.

     Η μόλυνση του ατμοσφαιρικού αέρα στον Βόλο πηγαίνει από το κακό στο χειρότερο. Η ερευνητική ομάδα του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, η GreenYourAir, με επιστημονικούς υπευθύνους τον αναπληρωτή καθηγητή Γεώργιο Κ. Δ. Σαχαρίδη του Τμήματος Μηχανολόγων Μηχανικών, και τον καθηγητή Κωνσταντίνο Γουργουλιάνη, διευθυντή της Πανεπιστημιακής Πνευμολογικής Κλινικής, ενημερώνει για την αύξηση των επικίνδυνων σωματιδίων του αέρα.

            Ο μέσος όρος των αιωρούμενων σωματιδίων διαμέτρου έως 2,5 μικρόμετρα  (PM 2,5) για το έτος 2022 ανήλθε σε 22,04 μg/m3, με ετήσιο προτεινόμενο όριο, βάσει του Παγκοσμίου Οργανισμού Υγείας και στόχου της ΕΕ, τα 5μg/m3. Ο μέσος ετήσιος όρος για την πόλη του Βόλου ήταν 4,4 φορές μεγαλύτερος από το προτεινόμενο όριο του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας.

            Εν ολίγοις, τους μήνες Ιανουάριο, Φεβρουάριο, Μάρτιο και Δεκέμβριο του 2022, σχεδόν όλες τις ημέρες, τα επίπεδα των αιωρούμενων σωματιδίων PM 2,5 ήταν 2 και 3 φορές πάνω από το όριο που προτείνει ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας.

            Η βελτίωση της ατμόσφαιρας σε σχέση με το 2019, αλλά και η επιδείνωση σε σχέση με το 2021, οφείλονται σε κάποιους παράγοντες:

1.         Τις καιρικές συνθήκες.

2.         Την χρήση ή μη συγκεκριμένων τεχνολογικών λύσεων από βιομηχανικές μονάδες.

3.         Το κυκλοφοριακό δίκτυο στο κέντρο της πόλης.

4.         Τις παρεχόμενες υπηρεσίες από τις αστικές και υπεραστικές συγκοινωνίες.

Στο δίκτυο της GreenYourAir έχουν ενσωματωθεί νέες περιοχές, όπως A΄ ΒΙΠΕ Βόλου, Καρδίτσα, Έδεσσα, Βριλήσσια και Πτολεμαΐδα, με προσδοκία επέκτασης σε Λάρισα, Ραφήνα και Πικέρμι, μέσα στο 2024.  

Έρευνα: Το εμφιαλωμένο νερό μπορεί να περιέχει χιλιάδες μικροσκοπικά κομμάτια πλαστικού

Κατά μέσο όρο ένα λίτρο εμφιαλωμένου νερού περιείχε περίπου 240.000 ανιχνεύσιμα πλαστικά θραύσματα

   Παλαιότερα πριν δύο χρόνια το ΠΑΚΟΕ  είχε προβεί στον προσδιορισμό νανοσωματιδίων σε συκώτι διαφόρων ψαριών από το Αιγαίο πέλαγος.

  Τα αποτελέσματα τα είχαμε ανακοινώσει. Τώρα το ΠΑΚΟΕ προτίθεται να προχωρήσει σε έρευνα σε εμφιαλωμένα νερά αλλά και σε τρεις – τέσσερις ΔΕΥΑ διαφόρων Δήμων.

Το εμφιαλωμένο νερό μπορεί να περιέχει εκατοντάδες χιλιάδες θραύσματα πλαστικού, τα οποία έχουν σημαντικές επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία, σύμφωνα με έρευνα που δημοσιεύεται στο περιοδικό «Proceedings of the National Academy of Sciences».

Όπως διαπίστωσαν οι ερευνητές, κατά μέσο όρο ένα λίτρο εμφιαλωμένου νερού περιείχε περίπου 240.000 ανιχνεύσιμα πλαστικά θραύσματα, δηλαδή από δέκα έως 100 φορές περισσότερα από προηγούμενες εκτιμήσεις. Πρόκειται για νανοπλαστικά, τόσο μικροσκοπικά που μπορούν να περάσουν από τα έντερα και τους πνεύμονες απευθείας στην κυκλοφορία του αίματος και στη συνέχεια σε όργανα, όπως η καρδιά και ο εγκέφαλος. Μπορούν να περάσουν μέσω του πλακούντα ακόμα και στα σώματα των εμβρύων. Οι επιστήμονες στοχεύουν στο να μελετήσουν τις πιθανές επιπτώσεις σε μια μεγάλη ποικιλία βιολογικών συστημάτων.

Η παγκόσμια παραγωγή πλαστικού πλησιάζει τα 400 εκατομμύρια τόνους ετησίως. Περισσότεροι από 30 εκατομμύρια τόνοι απορρίπτονται κάθε χρόνο στα ύδατα ή στην ξηρά και πολλά προϊόντα που κατασκευάζονται με πλαστικά, μεταξύ των οποίων και συνθετικά υφάσματα, αποβάλλουν σωματίδια ενώ εξακολουθούν να χρησιμοποιούνται. Τα περισσότερα πλαστικά δεν διασπώνται, απλώς διαιρούνται ξανά και ξανά σε όλο μικρότερα σωματίδια της ίδιας χημικής σύνθεσης.

Τα πλαστικά στο εμφιαλωμένο νερό εντοπίστηκαν πρώτη φορά σε μελέτη του 2018 που μέτρησε κατά μέσο όρο 325 σωματίδια ανά λίτρο, ενώ μεταγενέστερες μελέτες πολλαπλασίασαν αυτό τον αριθμό, αν και οι εκτιμήσεις σταματούσαν σε μεγέθη κάτω του ενός μικρομέτρου, δηλαδή στο όριο των νανοπλαστικών.

Η νέα μελέτη χρησιμοποιεί μια τεχνική που ονομάζεται μικροσκοπία διεγερμένης σκέδασης Ραμάν και εφευρέθηκε από ένας από τους συγγραφείς της μελέτης, τον βιοφυσικό του Πανεπιστημίου του Κολούμπια, Γουέι Μιν. Επίσης, οι ερευνητές δημιούργησαν έναν αλγόριθμο με βάση τα δεδομένα για την ερμηνεία των αποτελεσμάτων. Στη συνέχεια δοκίμασαν τρεις μάρκες εμφιαλωμένου νερού που πωλούνται στις ΗΠΑ και ανέλυσαν πλαστικά σωματίδια μεγέθους μόλις 100 νανομέτρων. Εντόπισαν 110.000 έως 370.000 σωματίδια σε κάθε λίτρο, το 90% των οποίων ήταν νανοπλαστικά και τα υπόλοιπα μικροπλαστικά.

Ένα από τα πλαστικά που εντόπισαν ήταν το τερεφθαλικό πολυαιθυλένιο ή PET. Αυτό δεν αποτέλεσε έκπληξη, δεδομένου ότι από αυτό είναι κατασκευασμένα πολλά μπουκάλια νερού και πιθανόν να εισέρχεται στο νερό καθώς αποκολλώνται κομμάτια, όταν το μπουκάλι πιέζεται ή εκτίθεται στη θερμότητα. Πολύ εκτεταμένος ήταν και ο εντοπισμός πολυαμιδίου, ενός τύπου νάιλον, που πιθανώς προέρχεται από τα πλαστικά φίλτρα που χρησιμοποιούνται για τον καθαρισμό του νερού πριν από την εμφιάλωσή του. Άλλα κοινά που βρήκαν οι ερευνητές χρησιμοποιούνται σε διάφορες βιομηχανικές διεργασίες, όπως πολυστυρένιο, χλωριούχο πολυβινύλιο και μεθακρυλινό πολυμεθύλιο.

Ανησυχητικό ήταν ότι οι επτά τύποι πλαστικών που αναζήτησαν οι ερευνητές αντιπροσώπευαν μόνο το 10% του συνόλου των νανοσωματιδίων που βρήκαν στα δείγματα, ενώ τα υπόλοιπα δεν γνωρίζουν τι είναι. Αν είναι όλα νανοπλαστικά, αυτό σημαίνει ότι ο αριθμός τους θα μπορούσε να είναι δεκάδες εκατομμύρια ανά λίτρο.

Η ερευνητική ομάδα σχεδιάζει να εξετάσει και το νερό της βρύσης, το οποίο επίσης έχει αποδειχθεί ότι περιέχει μικροπλαστικά, αν και πολύ λιγότερα από το εμφιαλωμένο νερό.

Ο Μπεϊζάν Γιαν, ένας από τους συγγραφείς της μελέτης, χημικός περιβάλλοντος στο Παρατηρητήριο Γης Lamont-Doherty του Πανεπιστημίου Κολούμπια, εργάζεται, επίσης, σε ένα πρόγραμμα για τη μελέτη των μικροπλαστικών και νανοπλαστικών που καταλήγουν στα λύματα όταν οι άνθρωποι πλένουν τα ρούχα τους και σύμφωνα με τους μέχρι τώρα υπολογισμούς του πρόκειται για εκατομμύρια ανά φορτίο δέκα κιλών. Σχεδιάζει μάλιστα με την ομάδα του φίλτρα για τη μείωση της ρύπανσης από τα οικιακά και εμπορικά πλυντήρια ρούχων. Η ομάδα συνεργάζεται επιπλέον με ειδικούς σε θέματα περιβαλλοντικής υγείας για να μετρήσουν τα νανοπλαστικά σε ανθρώπινους ιστούς και να εξετάσουν τις αναπτυξιακές και νευρολογικές επιπτώσεις τους. (ΠΗΓΗ : ΠΡΩΤΟ ΘΕΜΑ)

ΕΚΤΟΣ ΑΠΟ ΤΙΣ ΧΡΩΣΤΙΚΕΣ, ΤΩΡΑ ΚΑΙ ΤΑ ΒΑΡΕΑ ΜΕΤΑΛΛΑ ΑΠΕΙΛΟΥΝ ΤΗΝ ΥΓΕΙΑ

 Σε συνέχεια του προηγούμενου τεύχους του Ιανουαρίου 2023 για τις επικίνδυνες χρωστικές στα τρόφιμα, τώρα έρχονται να προστεθούν και τα βαρέα μέταλλα, ως ύποπτα για την δημιουργία καρκίνου.

            Οι περιβαλλοντικοί όροι δεν τηρούνται στην βαριά βιομηχανία και τα θερμοκήπια, με αποτέλεσμα τα βαρέα μέταλλα μέσω της μόλυνσης τόσο του νερού και του αέρα όσο και του εδάφους από τα φυτοφάρμακα, να μεταφέρονται στα προϊόντα και τα τρόφιμα. Ίχνη μολύβδου, αρσενικού και καδμίου βρίσκονται σε κοινά τρόφιμα, όπως το ρύζι και τα δημητριακά, τους ξηρούς καρπούς και το σπανάκι.

Ακόμη και στην νότια Κρήτη, όπου δεν υπάρχει βαριά βιομηχανία, αρκούν τα θερμοκήπια -με την χρήση χημικών λιπασμάτων και φαρμάκων- για να προκαλέσουν καρκινογενέσεις, έστω και αν σήμερα η κατάσταση έχει βελτιωθεί! Αυτό οφείλεται κατά ένα λόγο και στην στροφή προς την βιολογική καλλιέργεια για την παραγωγή ποιοτικότερων προϊόντων.

            Ο γνωστός διατροφολόγος από το Ρέθυμνο Χάρης Χαρωνίτης ανεφέρθη στις νέες μελέτες που συσχετίζουν την έκθεση στα βαρέα μέταλλα με τον κίνδυνο εμφάνισης τόσο καρκίνου όσο και άλλων παθήσεων. Αυτό σημαίνει ότι απειλείται άμεσα η υγεία των καταναλωτών. Σημαντικά ήταν και τα πορίσματα του Συνεδρίου της Εταιρείας Ανάλυσης Κινδύνου για το 2023, όπου τονίσθηκε ότι οι επιπτώσεις της κατανάλωσης βαρέων μετάλλων είναι περισσότερο έντονες στα παιδιά.

         Χρειάζεται μεγάλη προσοχή στα τρόφιμα που καλλιεργούνται σε θερμοκήπια. Το ΠΑΚΟΕ προτείνει στις αντιπεριφέρειες, ιδιαίτερα της Κρήτης συνεχείς ελέγχους  και αναλύσεις δειγμάτων σε βαρέα μέταλλα.

ΑΠΟ ΤΗΓΡΑΜΜΑΤΕΙΑ ΤΟΥΠΑΚΟΕ