Βιολογικός Ωρωπού: Εφιάλτης Χωρίς Τέλος

Σχέδια επί δεκαετίες, καμία πρόοδος στην πράξη

Δελτίο Τύπου: 1091                       –                           Αθήνα, 31/03/2026

• Οι Δήμαρχοι παραδέχονται τα λάθη τους,
  αλλά το πρόβλημα παραμένει στους κατοίκους Ωρωπού!
• 40 Χρόνια για να καλυφθεί το αποχετευτικό!
• 20 χρόνια για το αποχετευτικό των εντός σχεδίων!
• Άλλα 20 χρόνια των εκτός σχεδίου!
• Ο Ασωπός αποδέκτης βιομηχανικών αποβλήτων,
  Τώρα θα γίνει και αποδέκτης Αστικών αποβλήτων!

Η Μελέτη Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) για το έργο του Βιολογικού Καθαρισμού Ωρωπού παρουσιάστηκε τη Δευτέρα 2 Μαρτίου 2026 στο Περιφερειακό Συμβούλιο Αττικής – για ακόμη μια φορά, το θυμούνται κάθε 10 χρόνια – στο πλαίσιο της διαδικασίας γνωμοδότησης. Η μελέτη εξετάζει τη χωροθέτηση της Μονάδας Επεξεργασίας Λυμάτων (ΕΕΛ), τα βασικά τεχνικά χαρακτηριστικά του έργου και τις πιθανές επιπτώσεις στο περιβάλλον – Επανάληψη 2016 – .

Η συγκεκριμένη διαδικασία αποτελεί το πρώτο ουσιαστικό στάδιο πριν από την περιβαλλοντική αδειοδότηση. Με τη δημόσια ανάρτηση της μελέτης θα ξεκινήσει η φάση διαβούλευσης, κατά την οποία πολίτες και φορείς θα μπορούν να υποβάλουν παρατηρήσεις και προτάσεις, πριν από την τελική έκδοση της περιβαλλοντικής άδειας που θα καθορίζει τις προϋποθέσεις υλοποίησης και λειτουργίας του έργου.

Η Στασιμότητα των Μελετών και η Ανακύκλωση Υποσχέσεων (2011-2026)

Σύμφωνα με την απόφαση 44/2011 του Δημοτικού Συμβουλίου Ωρωπού (ΑΔΑ: 4ΑΓΞΩ0Π-Ω), ο Δήμος γνώριζε ήδη από τότε ότι οι προθεσμίες της ΕΕ είχαν λήξει από το 2005. Δεκαπέντε χρόνια μετά την εξουσιοδότηση του τότε Δημάρχου για ένταξη του έργου στο ΕΠΠΕΡΑΑ, οι κάτοικοι του Αυλώνα και του Ωρωπού παρακολουθούν το ίδιο “έργο” σε επανάληψη, με μοναδική διαφορά τις ημερομηνίες στα έγγραφα.

Πώς η προχειρότητα «έκαψε» τη χρηματοδότηση

Ιδιαίτερα αποκαλυπτική για τη διαχρονική ανικανότητα των αρμόδιων φορέων είναι η επίσημη απόρριψη της αίτησης χρηματοδότησης (Α.Π. 174877/20-12-2011), ύψους 13.038.000€, για τον βιολογικό του Αυλώνα. Ενώ ο Δήμος Ωρωπού θριαμβολογούσε για την ένταξη του έργου, ο τότε Ειδικός Γραμματέας Υδάτων απέρριψε τον φάκελο, χαρακτηρίζοντάς τον ελλιπή.

Είναι εξοργιστικό το γεγονός ότι χάθηκαν εκατομμύρια ευρώ επειδή ο Δήμος απέτυχε να καταθέσει ακόμα και τα πιο βασικά στοιχεία, όπως τη μελέτη προεκτίμησης αμοιβής και ένα απλό σχέδιο οριζοντιογραφίας των έργων! Αυτή η ερασιτεχνική διαχείριση του 2011 δεν στέρησε μόνο πολύτιμους πόρους από την περιοχή, αλλά καταδίκασε το έργο σε μια νέα “μαύρη τρύπα” καθυστερήσεων, οι οποίες μας έφεραν σήμερα, 15 χρόνια μετά, να συζητάμε ξανά για τις ίδιες μελέτες που τότε δεν είχαν καν αποτυπωθεί στο χαρτί.

Η πρόσφατη παρουσίαση της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων (ΜΠΕ) στο Περιφερειακό Συμβούλιο Αττικής αναδεικνύει μια πρωτοφανή διοικητική δυσλειτουργία. Η επιλεγείσα χωροθέτηση στη θέση «Στενό Αυλώνα» δεν αποτελεί προϊόν νέου σχεδιασμού, αλλά ανακύκλωση προτάσεων που εκκρεμούν από το 2011. Δεδομένου ότι ο διαγωνισμός για την ανάθεση της σχετικής μελέτης πραγματοποιήθηκε την 1η Απριλίου 2013 και η γνωμοδότηση για τον προκαταρκτικό προσδιορισμό εκδόθηκε ήδη από το 2016, καθίσταται σαφές ότι η παρούσα διαδικασία αποτελεί επανάληψη προηγούμενων σταδίων που ουδέποτε πραγματοποιήθηκαν σε έργο. Η δεκαετής αδράνεια των αρμόδιων φορέων δεν μπορεί να συγκαλυφθεί πίσω από τυπικές γραφειοκρατικές ενημερώσεις.

Το Χρονοδιάγραμμα των 40 Ετών: Ένας Σχεδιασμός χωρίς Αντίκρισμα

Το προτεινόμενο έργο αναπτύσσεται σε τρεις διαδοχικές φάσεις, με συνολικό χρονικό ορίζοντα που φτάνει έως και τα 40 χρόνια. Στην Α’ Φάση προβλέπεται η κατασκευή της μονάδας επεξεργασίας λυμάτων και των βασικών δικτύων, με σύνδεση συγκεκριμένων οικισμών εντός σχεδίου, όπως η Σκάλα Ωρωπού, τα Νέα Παλάτια, το Χαλκούτσι, ο Αυλώνας και το Μαρκόπουλο Ωρωπού. Πρόκειται για περιοχές που, σύμφωνα με τις ευρωπαϊκές υποχρεώσεις, θα έπρεπε να διαθέτουν τέτοιες υποδομές ήδη από τις αρχές της δεκαετίας του 2000.

Η Β’ Φάση, με ορίζοντα περίπου 20 ετών, μεταθέτει την επέκταση του δικτύου κυρίως στις παραλιακές περιοχές, ενώ η Γ’ Φάση, σε βάθος 40ετία, προβλέπει τη σύνδεση επιπλέον οικισμών, όπως ο Ωρωπός και το Συκάμινο, καθώς και την ευρύτερη αξιοποίηση του επεξεργασμένου νερού.

Παρά την φαινομενική πληρότητα του σχεδιασμού, η ίδια η χρονική του διάρθρωση εγείρει σοβαρά ερωτήματα. Η καθυστέρηση υλοποίησης βασικών υποδομών για δεκαετίες, ιδίως για περιοχές που ήδη έχουν καθυστερήσει πάνω από 20 χρόνια να συμμορφωθούν με τις ευρωπαϊκές οδηγίες, υπονομεύει την αξιοπιστία του έργου. Η μεταφορά κρίσιμων παρεμβάσεων στη Β’ και κυρίως στη Γ’ Φάση ουσιαστικά αναβάλλει την επίλυση του προβλήματος για το μέλλον, αφήνοντας ολόκληρες κοινότητες χωρίς άμεση προοπτική εξυπηρέτησης.

Την ίδια στιγμή, η απουσία πρόβλεψης για εκτός σχεδίου περιοχές και οικισμούς όπως η Μαλακάσα και το Μηλέσι αποκαλύπτει έναν σχεδιασμό άνισης κάλυψης. Η διατήρηση λύσεων όπως η μεταφορά βοθρολυμάτων δεν μπορεί να θεωρηθεί βιώσιμη επιλογή σε βάθος χρόνου, ούτε περιβαλλοντικά ούτε οικονομικά.

Ιδιαίτερα ανησυχητικό είναι ότι στο παρελθόν έχουν χαθεί σημαντικοί χρηματοδοτικοί πόροι. Ενδεικτικά, το 2003 είχε εγκριθεί ποσό 1.000.000€ για την εκπόνηση μελέτης, το οποίο ουδέποτε αξιοποιήθηκε, ενώ σε μεταγενέστερη φάση εγκρίθηκε χρηματοδότηση ύψους 32.000.000€ για την υλοποίηση του έργου, η οποία τελικά απεντάχθηκε λόγω αλλαγών στον σχεδιασμό και αντιδράσεων.

Συνολικά, το έργο παρουσιάζεται ως μια σταδιακή λύση, στην πράξη όμως λειτουργεί ως μηχανισμός διαρκούς αναβολής. Αντί για μια άμεση και καθολική παρέμβαση, προκρίνεται ένα μοντέλο που μεταθέτει το περιβαλλοντικό και κοινωνικό κόστος στις επόμενες δεκαετίες.

Περιβαλλοντική Επιβάρυνση του Ασωπού Ποταμού

Η επιλογή του ποταμού Ασωπού ως τελικού αποδέκτη των επεξεργασμένων εκροών εγείρει σοβαρά ερωτήματα σχετικά με την οικολογική ισορροπία της περιοχής. Ο Ασωπός, έχοντας υποστεί ανυπολόγιστη ζημία από τη βιομηχανική ρύπανση των προηγούμενων δεκαετιών, καλείται τώρα να δεχθεί επιπλέον φορτία αστικών λυμάτων, την ώρα που η περιβαλλοντική του αποκατάσταση παραμένει ζητούμενο. Οι αναφορές της μελέτης για μελλοντική επαναχρησιμοποίηση των υδάτων για άρδευση παραμένουν σε θεωρητικό επίπεδο, χωρίς συγκεκριμένο δεσμευτικό πλαίσιο, αφήνοντας το ποτάμι και κατ’ επέκταση τον Ευβοϊκό Κόλπο εκτεθειμένους σε περαιτέρω υποβάθμιση.

Ερωτηματολόγιο απευθυνόμενο προς τον Πρόεδρο της Ομοσπονδίας Συλλόγων Ωρωπού, κύριο Γεώργιο Παναγόπουλο

Με αφορμή την ανάρτηση του προέδρου της Ομοσπονδίας Συλλόγων Ωρωπού κ. Γεώργιο Παναγόπουλο, στην ιστοσελίδα της ομοσπονδίας, της συζήτησης που πραγματοποιήθηκε στην περιφέρεια στις 2/3/2026, για την ΜΠΕ του Βιολογικού Ωρωπού και της χρόνιας εγκληματικής καθυστέρησης του τεράστιου αυτού προβλήματος, στάλθηκε στον κ. Γεώργιο Παναγόπουλο, ερωτηματολόγιο που περιλάμβανε πέντε κρίσιμα θέματα:

Η απάντηση του κ. Γεώργιου Παναγόπουλου:

Λυπούμαστε ιδιαίτερα με την απάντηση του κ. Παναγόπουλος, διότι δεν απάντησε στα συγκεκριμένα ερωτήματα που του θέσαμε και αντ’ αυτού απέστειλε τα παρακάτω έγγραφα:

1] Προκαταρκτικός Προσδιορισμός Περιβαλλοντικών Απαιτήσεων (ΠΠΠΑ) για το έργο «Αποχέτευση Ακαθάρτων και ΕΕΛ Οικισμών Μαρκοπούλου, Νέων Παλατιών, Σκάλας Ωρωπού» στη θέση «Στενό Αυλώνα» του Δήμου Ωρωπού της Περιφέρειας Αττικής, από: 12/2/2016.

2] Σύμβαση Ανάθεσης Εκπόνησης της Μελέτης με τίτλο: «Μελέτη Αποχέτευσης Ακαθάρτων και ΕΕΛ των οικισμών Αυλώνος, Μαρκόπουλου, Ωρωπού, Νέων Παλατιών και Χαλκουτσίου Δήμου Ωρωπού», από 8/3/2019 με Συμβατική Αμοιβή: 349.491,00€

Θέση ΕΕΛ Βιολογικού Ωρωπού – Όρια Πλημμυρών:

Ακτές Κολύμβησης Αττικής – Σκάλας Ωρωπού:

Υγροβιότοπος – Αποκεντρωμένη Διοίκηση:

Παρά την παρουσίαση της Μελέτης Περιβαλλοντικών Επιπτώσεων και τις επανειλημμένες αναφορές στο ιστορικό του έργου, τα βασικά ερωτήματα που έχουν τεθεί παραμένουν έως σήμερα χωρίς ουσιαστικές απαντήσεις. Η έλλειψη συγκεκριμένων τοποθετήσεων και ενεργειών, σε συνδυασμό με τις συνεχείς καθυστερήσεις που καταγράφονται εδώ και χρόνια (καθώς το έργο έχει ξεκινήσει από το 2011), οδηγεί στο σαφές συμπέρασμα ότι τόσο ο Δήμος όσο και η Περιφέρεια δεν έχουν προχωρήσει στην πράξη στις απαραίτητες ενέργειες για την υλοποίηση του έργου. Ως αποτέλεσμα, το ζήτημα εξακολουθεί να παραμένει σε επίπεδο σχεδιασμού, χωρίς ουσιαστική πρόοδο προς όφελος των πολιτών και της προστασίας του περιβάλλοντος.

Από τη Γραμματεία του ΠΑΚΟΕ